Napisz do nas
biuro@wykopy-wyburzenia.pl
Wykonanie fundamentów nie kończy robót ziemnych wokół budynku. Po zakończeniu prac konstrukcyjnych, wykonaniu wymaganych izolacji i przygotowaniu instalacji przychodzi czas na zasypanie wykopów. Choć może wydawać się, że wystarczy wsypać ziemię z powrotem i wyrównać teren, w praktyce prawidłowe zasypywanie fundamentów ma duże znaczenie dla późniejszej trwałości całej inwestycji.
Źle dobrany materiał, zasypanie wykopu jedną grubą warstwą albo brak odpowiedniego zagęszczania mogą prowadzić do osiadania gruntu. Efektem mogą być zapadnięte chodniki, podjazdy, kostka brukowa, nierówności terenu oraz problemy z nawierzchniami wykonywanymi w pobliżu budynku.
Dlatego zasypkę należy traktować jako pełnoprawny etap robót ziemnych. Materiał powinien być dostosowany do miejsca wykorzystania, układany warstwami i zagęszczany zgodnie z wymaganiami konkretnej inwestycji.
Po wykonaniu fundamentów pomiędzy konstrukcją a ścianami wykopu pozostaje wolna przestrzeń.
Należy ją odpowiednio wypełnić.
Zakres robót może obejmować:
• przygotowanie wykopu
• sprawdzenie izolacji fundamentów
• zabezpieczenie instalacji
• dostarczenie odpowiedniego materiału
• rozłożenie materiału warstwami
• zagęszczanie każdej warstwy
• ukształtowanie terenu
• przygotowanie odpowiednich spadków
• końcową niwelację
Sposób wykonania zasypki zależy od konstrukcji budynku, rodzaju gruntu oraz przeznaczenia terenu znajdującego się wokół fundamentów.
Grunt znajdujący się naturalnie na działce przez wiele lat pozostawał w określonym układzie.
Podczas wykonywania wykopu zostaje odspojony, przez co zmienia swoją strukturę.
Jeżeli luźny materiał zostanie ponownie wsypany do wykopu bez odpowiedniego zagęszczenia, będzie stopniowo osiadał.
Proces może trwać miesiącami, a nawet znacznie dłużej.
Konsekwencją mogą być:
• zapadnięcia terenu
• nierówności chodników
• osiadanie kostki brukowej
• powstawanie zagłębień przy budynku
• deformacja podjazdu
• gromadzenie się wody
• uszkodzenia nawierzchni
Właśnie dlatego samo wypełnienie wykopu nie oznacza jeszcze prawidłowego zakończenia robót ziemnych.
Nie należy zasypywać fundamentów natychmiast tylko dlatego, że zakończono betonowanie.
Przed rozpoczęciem prac powinny być zakończone wszystkie etapy, które później zostałyby zakryte przez grunt.
W zależności od projektu mogą to być między innymi:
• wykonanie konstrukcji fundamentów
• wykonanie izolacji przeciwwilgociowej lub przeciwwodnej
• wykonanie izolacji termicznej
• montaż wymaganych instalacji
• wykonanie drenażu, jeśli został przewidziany
• zabezpieczenie przejść instalacyjnych
• odbiór robót przeznaczonych do zakrycia
Dopiero wtedy można rozpocząć właściwe zasypywanie.
Jednym z najważniejszych etapów jest kontrola izolacji przed zasypaniem.
Po zakryciu fundamentów ziemią dostęp do ściany staje się znacznie trudniejszy.
Należy więc zwrócić uwagę, czy podczas wcześniejszych prac nie doszło do:
• przerwania izolacji
• odklejenia materiału
• uszkodzenia mechanicznego
• pozostawienia niezabezpieczonych fragmentów
• uszkodzenia izolacji termicznej
Podczas zasypywania trzeba również uważać, aby materiał i sprzęt zagęszczający nie uszkodziły wykonanych wcześniej warstw.
Nie istnieje jeden materiał odpowiedni do każdego zastosowania.
Dobór zależy od:
• rodzaju konstrukcji
• warunków gruntowych
• projektu
• miejsca wykonywania zasypki
• przyszłego obciążenia terenu
• sposobu odprowadzania wody
W zależności od inwestycji mogą być stosowane odpowiednio dobrane grunty lub materiały mineralne, na przykład:
• piasek
• pospółka
• mieszanki piaskowo-żwirowe
• odpowiednio dobrane kruszywa
• grunt pochodzący z wykopu, jeżeli posiada właściwe parametry i nadaje się do konkretnego zastosowania
Najważniejsze jest to, aby materiał umożliwiał uzyskanie wymaganych parametrów po zagęszczeniu.
Czasami tak, ale nie zawsze.
To jeden z najczęściej popełnianych błędów podczas budowy domu.
Fakt, że ziemia została wykopana w tym miejscu, nie oznacza automatycznie, że nadaje się do wykonania każdej zasypki.
Przed ponownym wykorzystaniem należy zwrócić uwagę na:
• rodzaj gruntu
• wilgotność
• zawartość części organicznych
• obecność korzeni
• kamienie
• zanieczyszczenia
• możliwość skutecznego zagęszczenia
• przyszłe przeznaczenie terenu
Materiał, który nadaje się do końcowego ukształtowania ogrodu, nie musi być odpowiedni pod podjazd czy inną obciążoną nawierzchnię.
Szczególnie ważne jest oddzielenie humusu od materiału przeznaczonego do wykonywania zasypek konstrukcyjnych.
Humus zawiera dużą ilość materii organicznej.
Doskonale nadaje się do:
• zakładania trawnika
• ogrodu
• nasadzeń
• końcowego zagospodarowania terenu
Nie powinien jednak tworzyć warstwy pod powierzchniami wymagającymi stabilnego podłoża.
Dlatego podczas wykonywania wykopu warto odkładać humus oddzielnie od pozostałego gruntu.
Piasek jest często wykorzystywany podczas wykonywania różnego rodzaju zasypek.
Jego zaletą może być stosunkowo dobra możliwość zagęszczania, jeżeli materiał ma odpowiednie właściwości i wilgotność.
Nie oznacza to jednak, że każdy piasek dostępny na budowie automatycznie będzie odpowiedni.
Materiał powinien być dopasowany do wymagań projektu i miejsca zastosowania.
Pospółka jest naturalną mieszaniną frakcji piaskowych i żwirowych.
Może być wykorzystywana podczas wykonywania niektórych:
• zasypek
• nasypów
• warstw wyrównawczych
• podłoży
• przygotowania terenów komunikacyjnych
Podobnie jak w przypadku innych materiałów, możliwość jej zastosowania powinna wynikać z wymagań konkretnej inwestycji.
Grunty spoiste wymagają znacznie większej uwagi podczas wykonywania i zagęszczania zasypek.
Ich zachowanie mocno zależy od wilgotności.
Nadmiernie mokry materiał może być trudny do prawidłowego zagęszczenia.
Dlatego nie warto automatycznie zakładać, że każda ziemia pochodząca z wykopu nadaje się do ponownego wypełnienia przestrzeni przy budynku.
W przypadku wątpliwości decyzja powinna wynikać z projektu i oceny warunków gruntowych.
Przypadkowego gruzu budowlanego nie należy traktować jako uniwersalnego materiału zasypowego.
Mieszanina zawierająca:
• kawałki betonu
• cegły
• pustaki
• drewno
• styropian
• odpady budowlane
• ziemię
może tworzyć bardzo niejednorodne podłoże.
Wolne przestrzenie pomiędzy dużymi fragmentami mogą później prowadzić do nierównomiernego osiadania.
Jeżeli materiał z recyklingu ma być wykorzystany konstrukcyjnie, musi posiadać odpowiednie właściwości dla danego zastosowania.
Najważniejszą zasadą jest wykonywanie zasypki etapami.
Nie należy zasypywać głębokiego wykopu od razu do poziomu terenu, a następnie próbować zagęścić tylko jego powierzchnię.
Materiał należy:
Proces powtarza się do osiągnięcia odpowiedniego poziomu.
Nie ma jednej grubości właściwej dla każdej budowy.
Grubość warstwy zależy między innymi od:
• rodzaju gruntu
• wilgotności materiału
• rodzaju urządzenia zagęszczającego
• wymaganych parametrów
• miejsca pracy
• projektu
Cięższy sprzęt może oddziaływać na większą głębokość niż niewielka zagęszczarka.
Jednocześnie w pobliżu konstrukcji zastosowanie bardzo ciężkiego sprzętu może być niewskazane.
Dlatego sposób zagęszczania powinien być dobrany do konkretnej sytuacji.
Energia urządzenia zagęszczającego oddziałuje tylko na określoną głębokość.
Jeżeli do wykopu zostanie wsypana bardzo gruba warstwa luźnego materiału, zagęszczenie samej powierzchni nie oznacza, że grunt znajdujący się głębiej osiągnął odpowiednie parametry.
Na górze może powstać pozornie twarda powierzchnia, podczas gdy głębiej nadal znajduje się luźny materiał.
Z czasem może dojść do jego osiadania.
Dobór urządzenia zależy od wielkości robót i przestrzeni dostępnej wokół budynku.
Wykorzystuje się między innymi:
• zagęszczarki płytowe
• ubijaki mechaniczne
• lekkie walce
• cięższy sprzęt zagęszczający na większych powierzchniach
W wąskiej przestrzeni między fundamentem a ścianą wykopu często potrzebne są niewielkie maszyny.
Na rozległym terenie można zastosować wydajniejszy sprzęt.
Zagęszczanie bezpośrednio przy konstrukcji wymaga szczególnej uwagi.
Należy uważać na:
• izolację przeciwwilgociową
• izolację termiczną
• rury
• drenaż
• przepusty instalacyjne
• ścianę fundamentową
Nieprawidłowo dobrany sprzęt lub uderzanie dużymi fragmentami materiału o konstrukcję może spowodować uszkodzenia.
W określonych konstrukcjach ważne jest również równomierne wykonywanie zasypki po poszczególnych stronach elementu.
Duża różnica wysokości gruntu może powodować nierównomierne parcie na konstrukcję.
Dlatego kolejność prac powinna być dostosowana do rozwiązania projektowego.
Nie należy przypadkowo zasypać jednej strony konstrukcji do pełnej wysokości, jeżeli technologia przewiduje równomierne prowadzenie robót.
Wokół fundamentów często znajdują się również instalacje.
Mogą to być:
• kanalizacja
• wodociąg
• przewody energetyczne
• rury odprowadzające wodę deszczową
• drenaż
• przepusty instalacyjne
Bezpośrednio przy rurach należy zastosować odpowiedni materiał oraz sposób zagęszczania, który nie doprowadzi do ich przemieszczenia lub uszkodzenia.
Jeżeli projekt przewiduje drenaż opaskowy, wykonuje się go przed ostatecznym zasypaniem.
System może obejmować:
• rury drenarskie
• materiał filtracyjny
• geowłókninę
• studzienki
• sposób odprowadzenia zebranej wody
Drenaż powinien wynikać z warunków konkretnej działki i projektu.
Nie jest rozwiązaniem, które należy automatycznie wykonywać przy każdym domu.
Po stronie zewnętrznej budynku trzeba uwzględnić przyszłe zagospodarowanie terenu.
W pobliżu mogą znajdować się później:
• opaska wokół domu
• chodnik
• taras
• podjazd
• parking
• schody
• teren zielony
Wymagania dotyczące przygotowania podłoża mogą więc różnić się w poszczególnych fragmentach działki.
Jeżeli samochód będzie przejeżdżał bezpośrednio nad miejscem wcześniejszego wykopu, jakość zagęszczenia ma szczególnie duże znaczenie.
Źle przygotowany grunt może powodować:
• koleiny
• zapadanie kostki
• pękanie nawierzchni
• powstawanie zagłębień
• gromadzenie wody
Dlatego teren pod przyszłym podjazdem powinien być przygotowany z myślą o przewidywanym obciążeniu.
Podobny problem może wystąpić pod tarasem wykonanym na gruncie.
Jeżeli podłoże w pobliżu fundamentów będzie przez kolejne miesiące osiadać, może to powodować deformację później wykonanej nawierzchni.
Nie warto więc traktować miejsca pod tarasem jak zwykłego fragmentu ogrodu.
Innego podejścia może wymagać przestrzeń znajdująca się wewnątrz obrysu fundamentów.
Jeżeli na przygotowanym podłożu mają powstać kolejne warstwy podłogi na gruncie, sposób jego wykonania powinien być zgodny z projektem.
Szczególnie ważne są:
• odpowiedni materiał
• warstwowe układanie
• dokładne zagęszczenie
• zachowanie projektowanych poziomów
• przygotowanie instalacji przed zasypaniem
Błędy na tym etapie są później bardzo trudne do naprawienia.
Po wykonaniu podłogi dostęp do znajdujących się pod nią warstw praktycznie znika.
Jeżeli zasypka zacznie osiadać, mogą powstawać problemy wymagające kosztownych napraw.
Dlatego podłoże pod konstrukcjami znajdującymi się wewnątrz budynku powinno być przygotowane szczególnie starannie i zgodnie z dokumentacją.
Skuteczność zagęszczania zależy nie tylko od masy maszyny.
Duże znaczenie ma wilgotność materiału.
Zbyt suchy materiał może nie osiągać oczekiwanej podatności na zagęszczanie.
Z kolei nadmiernie mokry grunt może się deformować i również utrudniać osiągnięcie wymaganych parametrów.
Dlatego warunki prowadzenia prac mają znaczenie.
Jeżeli w wykopie znajduje się woda, a materiał jest nadmiernie nawodniony, kontynuowanie prac może być niewłaściwe.
Najpierw należy:
• usunąć wodę
• sprawdzić stan podłoża
• ocenić materiał
• w razie potrzeby usunąć rozmiękczony grunt
• przygotować warunki do prawidłowego zagęszczania
Nie należy zamykać mokrych, niestabilnych warstw pod kolejną zasypką.
Niskie temperatury również mogą utrudniać prawidłowe wykonanie robót.
Nie należy traktować:
• śniegu
• lodu
• zamarzniętych brył ziemi
jako części materiału zasypowego.
Zamarznięty grunt po odmarznięciu może znacząco zmienić swoją objętość i właściwości.
Dlatego warunki atmosferyczne powinny być uwzględniane podczas planowania robót.
Przy istotnych konstrukcyjnie zasypkach sama ocena wzrokowa nie zawsze wystarcza.
W zależności od projektu mogą być wykonywane badania pozwalające określić parametry zagęszczenia lub nośności podłoża.
Wymagane wartości powinny wynikać z dokumentacji dotyczącej danej inwestycji.
Samo stwierdzenie, że „ziemia jest twarda”, nie jest profesjonalną metodą kontroli.
Do najczęściej spotykanych błędów należą:
• wykorzystanie przypadkowego materiału
• wymieszanie humusu z zasypką konstrukcyjną
• wsypanie zbyt grubej warstwy jednorazowo
• zagęszczenie wyłącznie powierzchni
• brak zagęszczania kolejnych warstw
• zasypywanie bardzo mokrym gruntem
• zasypanie gruzem z budowy
• uszkodzenie izolacji fundamentów
• uszkodzenie instalacji
• zastosowanie nieodpowiedniego sprzętu
• brak przygotowania pod przyszłe podjazdy i chodniki
• brak kontroli wymaganych parametrów
Część tych błędów może ujawnić się dopiero po zakończeniu całej budowy.
Pierwszymi oznakami mogą być niewielkie zagłębienia przy budynku.
Z czasem mogą pojawić się:
• zapadnięte fragmenty kostki
• nierówny chodnik
• koleiny
• szczeliny pomiędzy elementami nawierzchni
• spadki kierujące wodę w niewłaściwą stronę
• lokalne zagłębienia
Jeżeli problem znajduje się głęboko w zasypce, naprawa może wymagać usunięcia wykonanej nawierzchni i ponownego przygotowania podłoża.
Końcowe ukształtowanie terenu również ma znaczenie.
Woda opadowa nie powinna być przypadkowo kierowana w stronę fundamentów.
Podczas końcowej niwelacji trzeba uwzględnić:
• projektowane rzędne
• spadki
• odwodnienie
• położenie chodników
• podjazd
• taras
• przyszły ogród
Roboty ziemne wokół domu warto więc planować razem z późniejszym zagospodarowaniem posesji.
Dobrym rozwiązaniem jest wcześniejsze zaplanowanie całego zakresu prac.
W jednej realizacji można połączyć:
• dostarczenie materiału zasypowego
• zasypywanie fundamentów
• zagęszczanie
• rozplantowanie ziemi
• wywóz nadmiaru gruntu
• wstępną niwelację
• przygotowanie pod podjazd
• korytowanie
• przygotowanie terenu pod parking
• wykonanie części robót odwodnieniowych
Dzięki temu można ograniczyć wielokrotny transport maszyn i materiałów.
W zależności od wielkości inwestycji wykorzystywane mogą być:
• koparki
• minikoparki
• koparko ładowarki
• ładowarki
• zagęszczarki płytowe
• ubijaki mechaniczne
• walce
• samochody samowyładowcze
Koparka może służyć do przemieszczania i układania materiału, natomiast odpowiednio dobrany sprzęt zagęszczający odpowiada za przygotowanie kolejnych warstw.
Nie istnieje jedna cena odpowiednia dla każdej budowy.
Na koszt wpływają między innymi:
• objętość zasypki
• rodzaj potrzebnego materiału
• możliwość wykorzystania gruntu z działki
• odległość transportu
• dostęp dla sprzętu
• rodzaj zagęszczarki
• liczba wymaganych warstw
• zakres dodatkowej niwelacji
• wywóz nadmiaru ziemi
• wielkość budynku
• zakres prac wewnątrz i na zewnątrz fundamentów
Dlatego najbardziej miarodajna jest wycena przygotowana dla konkretnego projektu.
Warto przekazać wykonawcy:
• lokalizację inwestycji
• wymiary budynku
• orientacyjną głębokość zasypki
• informacje o rodzaju gruntu
• projekt, jeśli jest dostępny
• zdjęcia placu budowy
• informację o dostępie dla sprzętu
• informację, czy na działce znajduje się materiał do wykorzystania
• zakres prac po zewnętrznej stronie fundamentów
• zakres zasypki wewnątrz budynku
Pozwala to dokładniej oszacować ilość potrzebnego materiału i sprzętu.
Prace związane z zasypywaniem fundamentów są elementem robót ziemnych prowadzonych zarówno przy domach jednorodzinnych, jak i większych inwestycjach.
Mogą być realizowane na terenie Katowic, Gliwic, Zabrza, Bytomia, Chorzowa, Tychów, Mikołowa, Rudy Śląskiej, Sosnowca, Dąbrowy Górniczej, Tarnowskich Gór, Rybnika, Żor oraz innych miejscowości województwa śląskiego.
Zakres powinien być każdorazowo dostosowany do konstrukcji, warunków gruntowych i przyszłego zagospodarowania działki.
Cały proces można w uproszczeniu przedstawić w następującej kolejności:
Dokładny przebieg powinien być dostosowany do projektu konkretnego budynku.
Zasypywanie fundamentów jest znacznie ważniejszym etapem budowy, niż może się początkowo wydawać. Nie polega jedynie na wrzuceniu ziemi z powrotem do wykopu.
Materiał powinien być odpowiednio dobrany, układany warstwami i dokładnie zagęszczany. Szczególnej uwagi wymagają miejsca znajdujące się pod przyszłymi podjazdami, chodnikami, tarasami i innymi nawierzchniami.
Trzeba również chronić izolację fundamentów, instalacje oraz elementy drenażu przed uszkodzeniem podczas pracy maszyn.
Nie każdy grunt pochodzący z wykopu nadaje się do ponownego wykorzystania. Humus, przypadkowy gruz czy nadmiernie nawodniony materiał mogą powodować problemy w przyszłości.
Prawidłowo wykonana zasypka tworzy stabilne podłoże pod dalsze zagospodarowanie działki i ogranicza ryzyko późniejszego osiadania terenu.
